<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<chapter id="menubar" lang="eu">
  <title>Menu-barra nagusia erabiltzea</title>
  
  <!-- preserve id for backwards compatibility: 2.12 -->
  <anchor id="goseditmainmenu-1"/><!-- Working With Menus -->
  <anchor id="goseditmainmenu-2"/><!-- Introduction to Menus -->  
  <anchor id="goseditmainmenu-5"/><!-- Menu Features -->
  <anchor id="goseditmainmenu-11"/><!-- Menu Item Popup Menu -->
  <anchor id="goseditmainmenu-51"/><!-- Actions Menu -->
  <anchor id="menus-introduction"/><!-- Introduction to Menus --> 
        
  <highlights>
    <para>MATE paneleko menu-barra nola erabili azaltzen da kapitulu honetan.</para>
  </highlights>
  <indexterm>
    <primary>menus</primary>
    <secondary>introduction</secondary>
  </indexterm>
  <indexterm>
    <primary>menus</primary>
    <secondary>Menu Bar</secondary>
    <see>Menu Bar</see>
  </indexterm>
  <indexterm>
    <primary>Menu Bar</primary>
    <secondary>introduction</secondary>
  </indexterm>  

  <para>MATEn sartzeko puntu nagusietako bat da paneleko menu-barra. Erabili <guimenu>Aplikazioak</guimenu> menua aplikazioak abiarazteko, <guimenu>Lekuak</guimenu> ordenagailuko edo sareko kokalekuak irekitzeko, <guimenu>Sistema</guimenu> sistema pertsonalizatzeko, MATEren laguntza eskuratzeko, eta MATEtik irteteko edo ordenagailua itzaltzeko.</para>
  <para>Ondoko atalek hiru menu horiek azaltzen dituzte.</para>
  <tip><para>Lehenespenez, <link linkend="top-panel">Goiko ertzeko panelean</link> egoten da panelaren menu-barra. Baina paneleko beste edozein objektu bezala, menu-barra beste panel batera eraman dezakezu, edo menu-barraren instantzia bat baino gehiago eduki ditzakezu paneletan. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="panel-menus"/>.</para></tip>

  <section id="applications-menu">
    <title>Aplikazioak menua </title>
    <!-- preserve id for backwards compatibility: 2.12 -->
    <anchor id="goseditmainmenu-8"/>     
    <indexterm>
      <primary>menus</primary>
      <secondary>Applications menu</secondary>
    </indexterm>
    <para><guimenu>Aplikazioak</guimenu> menuak azpimenuen hierarkia du, eta hortik MATEren aplikazio eta hobespen-tresna estandarrak abiaraz ditzakezu.</para>
    <para>Azpimenu bakoitza kategoria bati dagokio. Adibidez, <guimenu>Soinua eta bideoa</guimenu> azpimenuan, CDak erreproduzitzeko eta soinua grabatzeko aplikazioak aurkituko dituzu.</para>
    <para>Aplikazio bat abiarazteko, egin urrats hauek:</para>
    <orderedlist>
      <listitem><para>Ireki <guimenu>Aplikazioak</guimenu> menuaren gainean klik eginez.</para></listitem>
      <listitem><para>Eraman sagua menuan beherantz, erabili nahi duzun aplikazioa daukan kategoriara. Azpimenu bakoitza ireki egingo da, kategoriaren gainean sagua pasatzean.</para></listitem>
      <listitem><para>Egin klik aplikazioaren menu-elementuan.</para></listitem>
    </orderedlist>
    <para>Aplikazio berria instalatzen duzunean, automatikoki gehitzen zaio <guimenu>Aplikazioak</guimenu> menuari dagokion kategorian. Adibidez, istanteko mezularitzako aplikazio bat instalatzen baduzu, VoIP aplikazio bat edo FTP bezero bat instalatzen baduzu, <guimenu>Internet</guimenu> azpimenuan aurkituko duzu.</para>
  </section>
  <section id="places-menu">
    <title>Lekuak menua</title>
    <indexterm>
      <primary>Places menu</primary>
    </indexterm>
    <para><guimenu>Lekuak</guimenu> menuak ordenagailuko eta sare lokaleko leku askotara joateko modu azkarra eskaintzen du. <guimenu>Lekuak</guimenu> menuak elementu hauek irekitzeko aukera ematen dizu:</para>
    <itemizedlist>
      <listitem><para>Your Home folder<remark>Add link!</remark></para></listitem>    
      <listitem><para>Mahaigainaren karpeta, mahaigainean bistaratzen diren elementuei dagokie.</para></listitem>    
      <listitem><para>Caja-eko laster-marketako elementuak. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="caja-bookmarks"/>.</para></listitem>
      <listitem><para>Ordenagailua. Unitate guztiak erakusten ditu.</para></listitem>
      <listitem><para>Caja CD/DVD sortzailea. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="caja-cdwriter"/>.</para></listitem>
      <listitem><para>Sare lokala. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="caja-accessnetwork"/>.</para></listitem>
    </itemizedlist>
    
    <para>Menuko azken hiru elementuek ekintzak egiten dituzte kokalekuak ireki baino.</para>    
                   
    <itemizedlist>          
      <listitem><para><guimenuitem>Konektatu zerbitzarira</guimenuitem> aukerak sareko zerbitzari bat aukeratzeko bide ematen dizu. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="caja-server-connect"/>.</para></listitem>
      <listitem><para><guimenuitem>Bilatu fitxategiak</guimenuitem> aukerak ordenagailuan fitxategiak bilatzeko aukera ematen dizu. Honi buruz gehiago jakiteko, ikusi <ulink type="help" url="help:mate-search-tool">Fitxategiak bilatzeko eskuliburua</ulink>.</para></listitem>
      <listitem><para><guimenuitem>Azken dokumentuak</guimenuitem> azpimenuak duela gutxi irekitako dokumentuak zerrendatzeko aukera ematen dizu. Azpimenuko azken sarrerak garbitu egiten du zerrenda.</para></listitem>                  
    </itemizedlist>                
  </section>
  <section id="desktop-menu">
    <title>Sistema menua</title>  
    <indexterm>
      <primary>System Menu</primary>
    </indexterm>
    <para><guimenu>Sistema</guimenu> menuak aukera ematen dizu MATE mahaigainaren hobespenak ezartzeko, MATEren erabilerari buruzko laguntza eskuratzeko, eta MATEtik irteteko edo ordenagailua itzaltzeko.</para>  
    <itemizedlist>
      <listitem><para><guimenuitem>Kontrol-zentroa</guimenuitem> izeneko elementuak ordenagailua konfiguratzeko hobespen-tresnak dauzka. Hobespen-tresna horien erabilerari buruzko informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="prefs"/>.</para></listitem>
      <listitem><para><guimenuitem>Laguntza</guimenuitem> elementuak Laguntza-arakatzailea abiarazten du.</para></listitem>
      <listitem><para><guimenuitem>MATEri buruz</guimenuitem> elementuak MATEri buruzko sarrera laburra, MATEren webgunearen estekak eta kredituak ditu.</para></listitem>
      <listitem><para><guimenuitem>Blokeatu pantaila</guimenuitem> komandoak pantaila-babeslea abiarazten du, eta zure pasahitza eskatzen du mahaigainera itzultzeko. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="lock-screen"/>.</para></listitem>
      <listitem><para>Hautatu <guimenuitem>Amaitu saioa</guimenuitem> MATEtik irteteko, edo erabiltzailez aldatzeko.</para></listitem>
      <listitem><para>Hautatu <guimenuitem>Itzali</guimenuitem> MATE saioa amaitu eta ordenagailua itzaltzeko edo berrabiarazteko.</para></listitem>
     </itemizedlist>
     
     <para>Informazio gehiago nahi izanez gero saioa amaitzeari edo ordenagailua itzaltzeari buruz, ikusi <xref linkend="shutdown"/>.</para> 

  </section>    
  <section id="menu-editor">
    <title>Panelaren menu-barra pertsonalizatzea</title>
    <!-- preserve id for backwards compatibility: 2.12 -->
    <anchor id="goseditmainmenu-54"/>          
    <indexterm>
      <primary>menus</primary>
      <secondary>customizing</secondary>
    </indexterm>

    <para>Menu hauen edukia alda dezakezu:</para>
    <itemizedlist>
      <listitem>
        <para><guimenu>Aplikazioak</guimenu> menua</para>
      </listitem>
      <listitem>
        <para><menuchoice><guimenu>Sistema</guimenu><guisubmenu>Hobespenak</guisubmenu></menuchoice> azpimenua</para>
      </listitem>
      <listitem>
        <para><menuchoice><guimenu>Sistema</guimenu><guisubmenu>Administrazioa</guisubmenu></menuchoice> azpimenua</para>
      </listitem>
    </itemizedlist>
    
    <para>Menu horietako elementuak editatzeko, egin klik eskuineko botoiarekin panelaren menu-barran, eta hautatu <guimenuitem>Editatu menuak</guimenuitem>. <guilabel>Menu-diseinua</guilabel>ren leihoa irekiko da.</para>
    <para><guilabel>Menu-diseinua</guilabel>ren leihoak menuak zerrendatzen ditu ezkerreko panelean. Azpimenuak bistaratzeko edo ezkutatzeko, egin klik gezi zabaltzaileetan. Aukeratu ezkerreko paneleko menu bat bere elementuak eskuineko panelean zerrendatuta bistaratzeko.</para>
    <para>Menu batetik elementu bat kentzeko, desautatu zerrendan. Elementua berriro gehi daiteke menuan, berriro hautatuz.</para>

    <note><para><ulink type="help" url="help:system-admin-guide?menustructure-0">Sistema-administratzailearen gida</ulink>k informazio gehiago dauka MATEn menuak inplementatzeari buruz, eta administratzaileek nola pertsonaliza ditzaketen ere azaltzen du.</para></note>
  </section>
</chapter>
